Hoorngeschal en knuppelslagen

Sedert onheugelijke tijden, toen al het veen tussen Emmen en Westenesch, Noord en Zuidbarge, en de Hannoveraanse dorpen Rutenbrock en Lindloh nog een aaneen gesloten geheel was, hadden de bewoners van Ober- en Niederlangen het recht om een stuk van het veen oppervlak tot aan de Runde, het recht hun geschonken door de bisschop van Munster, door hun vee te laten beweiden.
Door dit recht van samen weiden ( jus compascui ) onstond de naam Compascuum. Hieraan danken Emmercompascuum en Bargercompascuum hun naam.

De schaapherder Rolfes aan de Duitse kant van de grens met zijn schaapskudde

Om de haverklap ontstonden er vechtpartijen tussen Nederlanders en Duitsers. Ze betwisten elkaar het weiderecht.Daar was b.v. het geval Dierk-ohm.Wubben-Dierk of Dierk-ohm had als vrijwilliger de dertigjarige oorlog meegemaakt.Op zaterdag 29 Mei 1649 kwamen twee schaapherders en vier andere inwoners van Oberlangen zich bij Wubben-Dierk beklagen dat in een gevecht met 14 Drentenaren ze 120 schapen hadden moeten achterlaten en zelf met bebloede koppen op de vlucht waren geslagen.Dierk-ohm stelde voor om onder zijn commando, een veldtocht tegen de Drentenaren te ondernemen.En zo trok dinsdag 1 Juni Dierk-ohm met 115 man, afkomstig uit Altharen, Ober- en Niederlangen, allen met knuppels bewapend het veenmoeras in.De Althareners, in totaal 52 man, werden verdekt opgesteld in een beukenbosje en moesten aanvallen, zodra er een hoornsignaal werd gegeven.Dierk-ohm vond de Drenten, die zich in twee groepen hadden gesplitst, voorbereid op het slagveld.Terwijl hij de 33 man uit Niederlangen laat optrekken tegen het noordelijk legertje van de Drenten, werpt Wubben-Dierk zich met 30 man op het driemaal sterkere zuidelijke legertje.Weldra raakt men slaags, ’t wordt een enorme kloppartij.De lucht weergalmt van de knuppelslagen, hoera geroep en vloeken, soms overstemd door het geblaf van de voortdurend opgehitste woedende herdershonden. De strijd wordt gestreden met wisselende kansen.Daar roept plotseling de schaapherder-hoornblazer naar Dierk-ohm:- Dierk-ohm moet ik nog toeteren?- - Ja jonge, toeter maar - , schreeuwt Dierk-ohm en zwaait weer gevaarlijk met zijn lange sabel.Nu stort, onder luid hoera geroep, de verse Alharense bende zich uit het kreupelhout op de Drenten.Deze, hierop niet voorbereid en afgemat door de strijd, raken in verwarring en slaan op de vlucht, door de vijand achtervolgt tot het klooster in ter Apel. Een groot aantal schapen wordt als buit door de overwinnaars meegevoerd.Als Dierk-ohm verzamelen heeft laten blazen, prijst hij de moed van zijn medestrijders, en juicht triomferend: - Zo moi heft in de dartigjaorigen krieg nicht gaon.Het tractaat van1765 tussen Drenten en Munstersen werd gewijzigd bij geheim contract van 1784. Hierbij werd ondermeer bepaald , dat Emmen en Westenesch, Noord en Zuidbarge samen zouden weiden met Wesuwe en Versen, en dat door de betwiste veenstrook geen zandwegen mochten worden gelegd.In 1817 werd een nieuwe overeenkomst gesloten, in 1824 kwam het tractaat van Meppen tot stand.Maar ook dit laatste grenscontract tussen Nederland en Hannover bleek niet voldoende.Op 30 december 1867, 1 jaar na het officieel ontstaan van Bargercompascuum kwam uiteindelijk de akte van scheiding tot stand tussen de Hollandse en Pruische gerechten.Het verbod voor het bouwen van woningen met een stookplaats werd opgeheven. Hierdoor konden zich nieuwe kolonies in het veen ontwikkelen.De grens met Groningen, naar het Z.W. is een rechte lijn. Deze rechte lijn werd getrokken door de landmeter Jan Sems in 1615, op verzoek van Willem Lodewijk.Deze Semslinie werd na een aantal wijzigingen, steeds ten nadele van Drente, in 1817 als wettelijke grens vastgesteld.

Willem Arling